Logo
Zaloguj / Rejestruj
2026-08-05 Artykuły

Błyskoporek podkorowy (chaga; Inonotus obliquus) – niezwykły grzyb ukryty w korze brzozy

Błyskoporek podkorowy (Inonotus obliquus), znany również jako chaga, jest grzybem nadrzewnym występującym na brzozach w chłodnych regionach półkuli północnej. Artykuł przedstawia pochodzenie tego gatunku, jego skład chemiczny oraz właściwości biologiczne. Szczególną uwagę zwrócono na obecność polisacharydów, triterpenoidów, polifenoli, melanin i składników mineralnych, które odpowiadają za jego charakterystyczne właściwości biologiczne. Badania naukowe wskazują, że związki zawarte w błyskoporku wykazują m.in. aktywność przeciwutleniającą, przeciwzapalną i przeciwnowotworową. Grzyb ten od wieków wykorzystywany jest w tradycyjnej medycynie ludowej, jednak wiele przypisywanych mu efektów prozdrowotnych wymaga dalszych badań. Błyskoporek podkorowy stanowi interesujący obiekt badań z zakresu mykologii i biochemii, łącząc znaczenie ekologiczne z potencjalnymi zastosowaniami biologicznymi.

Występuje powszechnie w Europie, Azji oraz Ameryce Północnej. Na pniach zainfekowanych drzew tworzy charakterystyczne, czarne narośla przypominające zwęglone drewno. Są to sterylne sklerocja zbudowane z gęsto splecionej grzybni, których wnętrze ma ciemnobrązową lub rdzawobrązową barwę.

  Czytaj pełny tekst

Autor: dr Paweł Siudem, dr Bernadetta Bienia

Udostępnij:

Data publikacji: 2026-08-05

Źródło: "Lek w Polsce" nr 07/2026

Słowa kluczowe: Inonotus obliquus, błyskoporek podkorowy, chaga, grzyby nadrzewne, związki bioaktywne

DOI: 10.57591/Lek.202607.03

1. Zheng W, Miao K, Liu Y, Zhao Y, Zhang M, Pan S, et al. Chemical diversity of biologically active metabolites in the sclerotia of Inonotus obliquus and submerged culture strategies for up-regulating their production. Appl Microbiol Biotechnol. 2010;87(4):1237-54.
2. Szychowski KA, Skóra B, Pomianek T, Gmiński J. Inonotus obliquus–from folk medicine to clinical use. J Tradit Complement Med. 2021;11(4):293-302.
3. Saar M. Fungi in Khanty folk medicine. J Ethnopharmacol. 1991;31(2):175-9.
4. Ern PTY, Quan TY, Yee FS, Yin ACY. Therapeutic properties of Inonotus obliquus (Chaga mushroom): A review. Mycology. 2024;15(2):144-161.
5. Zhao F, Mai Q, Ma J, Xu M, Wang X, Cui T, et al. Triterpenoids from Inonotus obliquus and their antitumor activities. Fitoterapia. 2015;101:34-40.
6. Lu Y, Jia Y, Xue Z, Li N, Liu J, Chen H. Recent developments in Inonotus obliquus (Chaga mushroom) polysaccharides: isolation, structural characteristics, biological activities and application. Polymers. 2021;13(9):1441.
7. Anwaier G, Wen C, Cao YN, Qi R. A review of the bioactive ingredients, pharmacological functions and mechanisms of Inonotus obliquus. Mini Rev Org Chem. 2011;18(4):529-38.
8. Yong T, Chen S, Liang D, Zuo D, Diao X, Deng C, et al. Actions of inonotus obliquus against hyperuricemia through XOD and bioactives screened by molecular modeling. Int J Mol Sci. 2018;19(10):3222.
9. Li Y, Zhou Y, Wu J, Li J, Yao H. Phelligridin D from Inonotus obliquus attenuates oxidative stress and accumulation of ECM in mesangial cells under high glucose via activating Nrf2. J Nat Med. 2021;75(4):1021-9.
10. Han Y, Nan S, Fan J, Chen Q, Zhang Y. Inonotus obliquus polysaccharides protect against Alzheimer’s disease by regulating Nrf2 signaling and exerting antioxidative and antiapoptotic effects. Int J Biol Macromol. 2019;131:769-78.
11. Alhallaf W, Perkins LB. The anti-inflammatory properties of chaga extracts obtained by different extraction methods against LPS-induced RAW 264.7. Molecules. 2022;27(13):4207.
12. Yan K, Zhou H, Wang M, Li H, Sang R, Ge B, et al. Inhibitory effects of Inonotus obliquus polysaccharide on inflammatory response in toxoplasma gondii-infected RAW264. 7 macrophages. Evid Based Complement Alternat Med. 2021;2021:2245496.
13. Ryu K, Nakamura S, Nakashima S, Aihara M, Fukaya M, Iwami J, et al. Triterpenes with anti-invasive activity from sclerotia of Inonotus obliquus. Nat Prod Commun. 2017;12(2):1934578X1701200221.
14. Zhang Z, Liang X, Tong L, Lv Y, Yi H, Gong P, et al. Effect of Inonotus obliquus (Fr.) Pilat extract on the regulation of glycolipid metabolism via PI3K/Akt and AMPK/ACC pathways in mice. J Ethnopharmacol. 2021;273:113963.
15. Su L, Xin C, Yang J, Dong L, Mei H, Dai X, et al. A polysaccharide from Inonotus obliquus ameliorates intestinal barrier dysfunction in mice with type 2 diabetes mellitus. Int J Biol Macromol. 2022;214:312-23.
16. Parfenov AA, Vyshtakalyuk BB, Sysoeva MA, Sysoeva EV, Latipova AD, Gumarova LF, et al. Hepatoprotective effect of Inonotus obliquus melanins: in vitro and in vivo studies. BioNanoScience. 2019;9(2):528-38.
17. Glamočlija J, Ćirić A, Nikolić M, Fernandes Â, Barros L, Calhelha RC, et al. Chemical characterization and biological activity of Chaga (Inonotus obliquus), a medicinal “mushroom”. J Ethnopharmacol. 2015;162:323-32.
18. Teplyakova TV, Pyankov OV, Safatov AS, Ovchinnikova AS, Kosogova TA, Skarnovich MO, et al. Water extract of the chaga medicinal mushroom, Inonotus obliquus (agaricomycetes), inhibits SARS-CoV-2 replication in Vero E6 and Vero cell culture experiments. Int J Med Mushrooms. 2022;24(2):15-23.
reklama banery wege 1200x300 2023