Fruktoza jest głównym cukrem obecnym w owocach. W przeciwieństwie do glukozy nie jest bezpośrednio wykorzystywana jako źródło energii przez komórki organizmu, a metabolizowana w wątrobie, jelitach oraz nerkach do glukozy, mleczanu lub kwasów tłuszczowych. Nadmierne spożycie fruktozy, szczególnie z przetworzonej żywności i słodkich napojów, wiąże się z negatywnymi skutkami zdrowotnymi – prowadzi do pogorszenia profilu lipidowego, zwiększa ryzyko otyłości i cukrzycy typu 2. Umiarkowane spożycie fruktozy z całych owoców jest uważane za bezpieczne, ponieważ błonnik spowalnia wchłanianie cukru, ale soki owocowe czy suszone owoce są bardziej skoncentrowane i należy je spożywać ostrożnie [1].

W pracy opublikowanej we wrześniu 2025 r. w czasopiśmie Redox Biology [2] naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego zaprezentowali wyniki badań wykazujących, że fruktoza może także negatywnie wpływać na układ odpornościowy. Wykazali, że powoduje ona nadmierną reakcję komórek układu odpornościowego (monocytów) na toksyny bakteryjne poprzez pobudzenie receptorów zapalnych typu Toll 2 (TLR2). Nawet krótkotrwałe spożycie może zwiększać ryzyko infekcji, szczególnie u osób z zaburzeniami metabolicznymi.

Wyniki te uzyskano na podstawie testów in vitro hodowli komórkowych monocytów, a także dwóch randomizowanych badań z udziałem zdrowych dorosłych. Porównano odpowiedź immunologiczną po wypiciu napojów słodzonych fruktozą z odpowiedzią po wypiciu napojów słodzonych glukozą.

Receptor TLR2 odgrywa kluczową rolę w kontrolowaniu reakcji układu odpornościowego. Wzrost stężenia tego receptora był powiązany z większą wrażliwością na kwas lipotejchojowy (LTA), toksynę bakteryjną. Naukowcy odnotowali również zwiększone uwalnianie przekaźników prozapalnych, w tym interleukiny-6, interleukiny-1β i TNF-α. Wyniki sugerują, że nagłe, podwyższone spożycie fruktozy może nasilać zależną od TLR2 odpowiedź na kwas LTA w monocytach krwi u zdrowych osób. Potwierdza to hipotezę, że niektóre czynniki odżywcze, takie jak cukier, mogą zmieniać odpowiedź immunologiczną u ludzi.

Zespół naukowców z Uniwersytetu Wiedeńskiego po raz pierwszy wykazał, że monocyty, grupa ważnych komórek układu odpornościowego obecnych we krwi, reagują intensywniej na toksyny bakteryjne po spożyciu fruktozy. Odkryto, że poziom receptorów rozpoznających toksyny bakteryjne wzrósł, co zwiększyło podatność organizmu na stany zapalne. Wskazuje to, że nawet krótkotrwałe, wysokie spożycie fruktozy u zdrowych osób może wpływać na układ odpornościowy i nasilać stany zapalne.